W MIEŚCIE

Smog pod mikroskopem. Te zdjęcia robią wrażenie

opublikowano: 16 GRUDNIA 2018, 12:35autor: Jan Latała
Smog pod mikroskopem. Te zdjęcia robią wrażenie

Smog raz po raz powraca. Dlatego warto być przygotowanym i zabezpieczonym. Posiadaczy masek i oczyszczaczy powietrza nasza obserwacja utwierdzi w przekonaniu, że dobrze zainwestowali. Tym, którzy ich jeszcze nie kupili, powinna dać do myślenia.

 To już wielokrotnie widzieliśmy: zamglone panoramy Krakowa z kopców, ujęcia dymów z kominów, sinobura czapa unosząca się nad miastem… A gdyby tak spojrzeć na smog przez mikroskop?

Łatwiej wymyślić, trudniej wykonać. Dzwonię do dr. hab. inż. Jakuba Barbasza, fizykochemika oraz pasjonata nauki.

Dr hab. inż. Jakub Barbasz: zmikroskopowałem już prawie wszystko, co się dało, ale smogu jeszcze nie. To jest do zrobienia.

Parę dni później spotykamy się w Instytucie Katalizy i Fizykochemii Powierzchni im. Jerzego Habera PAN-u na Niezapominajek. Mam ze sobą: filtr z domowego oczyszczacza powietrza (używany przez prawie trzy miesiące), maseczkę antysmogową, w której rowerzystka jeździła przez kilka godzin, a także maseczkę chirurgiczną, która posłużyła jako filtr w “teście odkurzaczowym”. Najpierw mikroskop optyczny (powiększenia od 4 do 40 razy). Widać ostre krawędzie cząstek. To właśnie one uszkadzają, podrażniają komórki nabłonka dróg oddechowych i wywołują stan zapalny. Widać też doskonale różnicę pomiędzy gęstością włókien w maskach chirurgicznej oraz antysmogowej.

smog mikroskop

Schodzimy do piwnicy. Tam znajduje się wejście do mikroświata. Uchyla je przed nami dr Elżbieta Bielańska, która zajmuje się badaniami z użyciem skaningowego mikroskopu elektronowego. Oglądamy jedną z warstw maski przeciwsmogowej. Porównaliśmy używaną przez kilka godzin oraz świeżo otwartą. Choć próbka mierzy pół na pół centymetra, nie można jej ot tak włożyć pod mikroskop. Trzeba ją odpowiednio przygotować, co zajmuje ok. dwóch godzin. Powiększamy ją od 150 do 5000 razy. To ułamek możliwości urządzenia, które pozwala oglądać w powiększeniu do miliona razy.

Dr Elżbieta Bielańska:
na wszystkich filtrach znajdujemy podobne pierwiastki: sód, magnez, glin, krzem, potas, wapń, chlor. Prawie wszędzie jest siarka. Występowało też żelazo (także w świeżo otwartym filtrze), czasem kobalt, a nawet tytan.

Największe wrażenie robi fragment filtra z domowego oczyszczacza powietrza. Po niespełna trzech miesiącach używania niektóre z jego włókien są tak “oblepione”, że trudno je dostrzec.

Dr Elżbieta Bielańska: To jest skorupa, kożuch osadu, który zatyka filtr. Ilość tego jest niewyobrażalna. Teraz rozumiem, dlaczego filtry w Krakowie trzeba wymieniać znacznie częściej niż proponuje producent sprzętu. Nie spodziewałam się, że otrzymamy tak spektakularne obrazy.

Obserwowaliśmy wewnętrzne części filtrów. Wychwytywały cząstki, które były poniżej mikrometra. Nasza obserwacja pokazała, że można przynajmniej w pewnym stopniu się zabezpieczyć. To, co osiadło na tych włóknach, nie trafiło do naszych płuc. To ma sens. 

Szanowny Użytkowniku,

Zanim klikniesz „Przejdź do serwisu” lub zamkniesz to okno, prosimy o przeczytanie tej informacji. Prosimy w niej o Twoją dobrowolną zgodę na przetwarzanie Twoich danych osobowych przez naszych partnerów biznesowych oraz przekazujemy informacje o tzw. cookies i o przetwarzaniu przez nas Twoich danych osobowych.
Klikając „Przejdź do serwisu” lub zamykając okno przez kliknięcie w znaczek X, zgadzasz się na poniższe.

Podstawa i cel przetwarzania

Twoje dane przetwarzamy w następujących celach:

§1. Postanowienia Ogólne

  1. Administratorem danych jest Inpress Sp. z o.o. Ochrona danych odbywa się zgodnie z wymogami powszechnie obowiązujących przepisów prawa, a ich przechowywanie ma miejsce na zabezpieczonych serwerach.
  2. Dla interpretacji terminów stosuje się słowniczek Regulaminu lub tak jak zostało to opisane w Polityce Prywatności.
    Na potrzeby lepszego odbioru Polityki Prywatności termin „Użytkownik” zastąpiony został określeniem „Ty”,  „Administrator” – „My”. Termin „RODO” oznacza Rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2016/679 z dnia 27 kwietnia 2016 r. w sprawie ochrony osób fizycznych w związku z przetwarzaniem danych osobowych i w sprawie swobodnego przepływu takich danych oraz uchylenia dyrektywy 95/46/WE.
  3. Szanujemy prawo do prywatności i dbamy o bezpieczeństwo danych. W tym celu używany jest m.in. bezpieczny protokół szyfrowania komunikacji (SSL).
  4. Dane osobowe podawane w formularzu na stronie https://lifeinkrakow.pl/dodaj-wydarzenie są traktowane jako poufne i nie są widoczne dla osób nieuprawnionych.

§2. Administrator Danych

  1. Usługodawca jest administratorem danych swoich klientów. Oznacza to, że jeśli posiadasz Konto na naszej stronie, to przetwarzamy Twoje dane jak: imię, nazwisko, adres e-mail, numer telefonu, stanowisko, miejsce pracy, adres IP.
  2. Dane osobowe przetwarzane są:
    1. zgodnie z przepisami dotyczącymi ochrony danych osobowych,
    2. zgodnie z wdrożoną Polityką Prywatności,
    3. w zakresie i celu niezbędnym do nawiązania, ukształtowania treści Umowy, zmiany bądź jej rozwiązania oraz prawidłowej realizacji Usług świadczonych drogą elektroniczną,
    4. w zakresie i celu niezbędnym do wypełnienia uzasadnionych interesów (prawnie usprawiedliwionych celów), a przetwarzanie nie narusza praw i wolności osoby, której dane dotyczą:
      1. w zakresie i celu zgodnym z wyrażoną przez Ciebie zgodą jeżeli skorzystałeś z formularza na stronie https://lifeinkrakow.pl/dodaj-wydarzenie.
  3. Każda osoba, której dane dotyczą (jeżeli jesteśmy ich administratorem) ma prawo dostępu do danych, sprostowania, usunięcia lub ograniczenia przetwarzania, prawo sprzeciwu, prawo wniesienia skargi do organu nadzorczego.
    Kontakt z osobą nadzorującą przetwarzanie danych osobowych w organizacji Usługodawcy jest możliwy drogą elektroniczną pod adresem e-mail: biuro@inpress.net.pl.
  4. Zastrzegamy sobie prawo do przetwarzania Twoich danych po rozwiązaniu Umowy lub cofnięciu zgody tylko w zakresie na potrzeby dochodzenia ewentualnych roszczeń przed sądem lub jeżeli przepisy krajowe albo unijne bądź prawa międzynarodowego obligują nas do retencji danych.
  5. Usługodawca ma prawo udostępniać dane osobowe Użytkownika oraz innych jego danych podmiotom upoważnionym na podstawie właściwych przepisów prawa (np. organom ścigania).
  6. Usunięcie danych osobowych może nastąpić na skutek cofnięcia zgody bądź wniesienia prawnie dopuszczalnego sprzeciwu na przetwarzanie danych osobowych.
  7. Usługodawca nie udostępniania danych osobowych innym podmiotom aniżeli upoważnionym na podstawie właściwych przepisów prawa.
  8. Wdrożyliśmy pseudonimizację, szyfrowanie danych oraz mamy wprowadzoną kontrolę dostępu dzięki czemu minimalizujemy skutki ewentualnego naruszenia bezpieczeństwa danych.
  9. Dane osobowe przetwarzają osoby wyłącznie upoważnione przez nas albo przetwarzający, z którymi ściśle współpracujemy.

§3. Pliki cookies

  1. Witryna lifeinkrakow.pl używa cookies. Są to niewielkie pliki tekstowe wysyłane przez serwer www i przechowywane przez oprogramowanie komputera przeglądarki. Kiedy przeglądarka ponownie połączy się ze stroną, witryna rozpoznaje rodzaj urządzenia, z którego łączy się użytkownik. Parametry pozwalają na odczytanie informacji w nich zawartych jedynie serwerowi, który je utworzył. Cookies ułatwiają więc korzystanie z wcześniej odwiedzonych witryn.
    Gromadzone informacje dotyczą adresu IP, typu wykorzystywanej przeglądarki, języka, rodzaju systemu operacyjnego, dostawcy usług internetowych, informacji o czasie i dacie, lokalizacji oraz informacji przesyłanych do witryny za pośrednictwem formularza kontaktowego.
  2. Zebrane dane służą do monitorowania i sprawdzenia, w jaki sposób użytkownicy korzystają z naszych witryn, aby usprawniać funkcjonowanie serwisu zapewniając bardziej efektywną i bezproblemową nawigację. Monitorowania informacji o użytkownikach dokonujemy korzystając z narzędzia Google Analitics, które rejestruje zachowanie użytkownika na stronie.
    Cookies identyfikuje użytkownika, co pozwala na dopasowanie treści witryny, z której korzysta, do jego potrzeb. Zapamiętując jego preferencje, umożliwia odpowiednie dopasowanie skierowanych do niego reklam. Stosujemy pliki cookies, aby zagwarantować najwyższy standard wygody naszego serwisu, a zebrane dane są wykorzystywane jedynie wewnątrz firmy w celu optymalizacji działań.
  3. Na naszej witrynie wykorzystujemy następujące pliki cookies:
    1. „niezbędne” pliki cookies, umożliwiające korzystanie z usług dostępnych w ramach serwisu, np. uwierzytelniające pliki cookies wykorzystywane do usług wymagających uwierzytelniania w ramach serwisu;
    2. pliki cookies służące do zapewnienia bezpieczeństwa, np. wykorzystywane do wykrywania nadużyć w zakresie uwierzytelniania w ramach serwisu;
    3. „wydajnościowe” pliki cookies, umożliwiające zbieranie informacji o sposobie korzystania ze stron internetowych serwisu;
    4. „funkcjonalne” pliki cookies, umożliwiające „zapamiętanie” wybranych przez użytkownika ustawień i personalizację interfejsu użytkownika, np. w zakresie wybranego języka lub regionu, z którego pochodzi użytkownik, rozmiaru czcionki, wyglądu strony internetowej itp.;
    5. „reklamowe” pliki cookies, umożliwiające dostarczanie użytkownikom treści reklamowych bardziej dostosowanych do ich zainteresowań.
  4. Użytkownik w każdej chwili ma możliwość wyłączenia lub przywrócenia opcji gromadzenia cookies poprzez zmianę ustawień w przeglądarce internetowej. Instrukcja zarządzania plikami cookies jest dostępna na stronie
    http://www.allaboutcookies.org/manage-cookies

Dodatkowe dane osobowe, jak adres e-mail, zbierane są jedynie w miejscach, w których użytkownik wypełniając formularz wyraźnie wyraził na to zgodę. Powyższe dane zachowujemy i wykorzystujemy tylko do potrzeb niezbędnych do wykonania danej funkcji.

Pełna informacja