– Potrzebujemy odrzucenia wszelkiej przemocy: w języku, w mowie, w sieci, w publikacjach, we wzajemnych relacjach, w domu, w pracy, w sąsiedztwie, w życiu społecznym i politycznym. (…) Potrzebujemy wspólnoty dobra wspólnego, które nie jest tylko czczą ideą, ale realnym programem nas wszystkich – mówił kard. Grzegorz Ryś podczas Mszy św. w katedrze na Wawelu z okazji 108. rocznicy odzyskania przez Polskę niepodległości.
Reklama
Uroczystą Mszę św. w katedrze na Wawelu poprzedziło bicie dzwonu Zygmunt. W uroczystości uczestniczyli również kombatanci, parlamentarzyści, przedstawiciele władz państwowych i samorządowych oraz służb mundurowych.
Na początku homilii metropolita krakowski zwrócił uwagę, że Słowo Boże pozwala człowiekowi odczytywać własne życie i odpowiadać na najważniejsze pytania. Powiedział, że w związku z wydarzeniami ostatnich dni wszyscy stawiają sobie pytania o człowieka. – Kim jest człowiek, skoro potrafi najpierw zabić swoich rodziców i siostrę, a potem w samym środku zatłoczonego miasta potrafi zabijać i ranić na oślep ludzi, których nie zna? – pytał. – Z drugiej strony, kim jest człowiek, który jako lekarz, z wielką determinacją ratuje tego zabójcę? – dodał.
Kard. Grzegorz Ryś wskazał, że odpowiedzi na pytanie udziela sam Jezus w Ewangelii. – Taki jest odwieczny zamysł Boga, stwórczy zamysł Boga, że człowiek ma być królem – podkreślił. Wyjaśnił, że królewska godność jest człowiekowi dana, ale równocześnie Jezus wskazuje drogę, w jaki sposób ją osiągnąć. – „Stań się, kim jesteś”. Jesteś królem z Bożego wyboru, z Bożej decyzji, z Bożego stworzenia – podkreślił.
Metropolita krakowski podkreślił, że aby wejść w posiadanie Królestwa, przygotowanego od wieków, należy patrzeć na tych najmniejszych: głodnych, spragnionych, przybyszów, chorych i uwięzionych. Zauważył, że podobny program zawiera pierwsze czytanie z Księgi Izajasza, przedstawiające posłanie pomazańca do ubogich, złamanych i więźniów. – Czy to jest nasz wybór? Czy to są nasze priorytety? Czy to właśnie tych ludzi chcemy w życiu spotkać? I czy takie spotkania nam się kojarzą z królewską godnością, którą w sobie nosimy? – pytał kardynał i przywołał również słowa z Listu św. Jakuba o królewskim prawie, którym jest przykazanie miłości bliźniego.
Kardynał wskazał na książkę Karola Wojtyły „U podstaw odnowy”, w której podejmował refleksję nad godnością człowieka. Przyszły papież podkreślał, że królewska godność człowieka, otrzymywana także na chrzcie świętym, wyraża się w królewskiej wolności – Wolność polega na tym, że masz własne życie we własnych rękach. Że ono Ci się nie dzieje, ale że Ty jesteś tym, który o nim decyduje. I skoro masz swoje życie we własnych rękach, to możesz je też dać – wyjaśnił kard. Grzegorz Ryś.
Metropolita zaznaczył, że pełne decydowanie o swoim życiu polega na dysponowaniu nim po królewsku. W tym kontekście wskazał na przykład świętych królów, którzy swoją władzę wykorzystywali do okazywania miłosierdzia i hojności ubogim. – Czynisz dobro. To jest droga do królewskiej godności, bo ona daje wolność. Kiedy czynimy zło, nie stajemy się wolni – podkreślił. Przywołał słowa Jezusa, że każdy, kto dopuszcza się grzechu, jest niewolnikiem grzechu. „Chcesz być wolny, czyń dobro” – przypomniał.
Kardynał zachęcił także do zastanowienia się nad ostatecznym celem ludzkiego życia. Zauważył, że perspektywa wieczności powinna wyznaczać codzienne wybory, priorytety i stosunek do innych ludzi. Przeciwstawił ją kulturze tymczasowości, o której mówił papież Franciszek, skupiającej człowieka wyłącznie na teraźniejszości i konsumpcji. – W tej kulturze nic się nie liczy, tylko teraz, dzisiaj, w tej chwili. I w tym teraz, dzisiaj, w tej chwili najważniejsze jest to, co mogę zjeść, szeroko rozumiejąc. Konsumpcja. Mogę skonsumować wszystko, od jedzenia, po ludzi – zauważył kard. Grzegorz Ryś. – Która perspektywa jest nam właściwa? Która? Ona tak naprawdę dotyka tego pytania, kim jest człowiek? – powiedział i zaznaczył, że odkrycie ostatecznego celu ludzkiego życia, prowadzi do pytania o zaufanie Jezusowi i gotowość podążania wskazaną przez Niego drogą
W dalszej części homilii metropolita krakowski przywołał postać św. Marcina, którego wspomnienie przypada 11 listopada. Zwrócił uwagę, że czytania liturgiczne ukazują nie tylko życie świętego, ale powinny również pomagać wierzącym odczytywać własne życie. Przypomniał historię świętego, który jako rzymski żołnierz spotkał niemal nagiego żebraka. Widząc obojętność przechodzących, uznał, że to właśnie on powinien mu pomóc. Podzielił więc swój płaszcz i oddał potrzebującemu należącą do siebie część.
Kardynał przypomniał, że tej samej nocy św. Marcin ujrzał Chrystusa odzianego w podarowaną część płaszcza. To doświadczenie skłoniło go ostatecznie do przyjęcia chrztu. Metropolita podkreślił, że dla św. Marcina Ewangelia o służbie najmniejszym stała się niego przełomowym doświadczeniem, które zdecydowało o dalszym życiu.
Przywołał także kolejne wydarzenie z życia świętego, który jako żołnierz odmówił przyjęcia pieniędzy przed bitwą, oświadczając, że jako chrześcijanin nie może zabijać. Cesarz uznał go za tchórza i rozkazał, aby następnego dnia stanął bez broni pomiędzy walczącymi wojskami. Marcin spędził noc na modlitwie, a rano przeciwnicy poprosili o pokój. Kardynał zacytował komentarz, według którego zwycięstwo świętego polegało na tym, że nie doszło do rozlewu krwi i nikt nie zginął. – Chrystus nie daje innego zwycięstwa, jak tylko takie, w którym nie przelewa się krwi – podkreślił.
Kard. Grzegorz Ryś przyznał, że świadectwo św. Marcina przywołuje w nim pamięć o ostatniej medytacji bł. ks. Jerzego Popiełuszki, wygłoszonej 19 października 1984 roku. Przywołał jego słowa: „Komu nie udało się zwyciężyć sercem i rozumem, musi zwyciężać przemocą. Każdy przejaw przemocy dowodzi moralnej niższości. Najwspanialsze, najtrwalsze walki, jakie zna ludzkość, jakie zna historia, to walki ludzkiej myśli”.
Metropolita krakowski przypomniał również dalsze słowa błogosławionego kapłana, który wskazywał, że idee potrzebujące przemocy do przetrwania są wypaczone, natomiast prawdziwa idea zdobywa zwolenników własną mocą. Odnosząc te słowa do Solidarności, przypomniał o milionach ludzi, których połączyła wspólna idea. Przywołał także końcową modlitwę ks. Jerzego: „Módlmy się, byśmy byli wolni od lęku, zastraszenia, ale przede wszystkim od żądzy odwetu i przemocy”.
Kardynał zauważył, że choć w przypadku bł. ks. Jerzego Popiełuszki wydarzenia potoczyły się inaczej niż w życiu św. Marcina, jego świadectwo również zakończyło się zwycięstwem. – Wrogowie się nie poddali. Nie uciekli z tego pola bitwy. Ale Pan dał zwycięstwo księdzu Jerzemu – zaznaczył.
Na zakończenie homilii kard. Grzegorz Ryś wezwał do odrzucenia przemocy i przyjęcia perspektywy wyzwalającej z egoizmu.
– Potrzebujemy odrzucenia wszelkiej przemocy – w języku, w mowie, w sieci, w publikacjach, we wzajemnych relacjach, w domu, w pracy, w sąsiedztwie, w życiu społecznym i politycznym. W kraju, w Europie, w świecie. Potrzebujemy tego jak tlenu – podkreślił kardynał. – Potrzebujemy perspektywy dalszej niż teraz i głębszej niż konsumpcja. Potrzebujemy perspektywy, która wyzwala z egoizmu, także takiego, który czasem prowadzi do ucieczki w samotność. Potrzebujemy wspólnoty. Potrzebujemy dobra wspólnego, które nie jest tylko czczą ideą, ale realnym programem nas wszystkich – dodał.
